Καλοκαιρινές εκδηλώσεις 2026 στον Πύργο Πλαπούτα

 ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΗΣ
ΜΟΥΣΕΙΟΥ "ΣTΡΑΤ. ΔΗΜ.  ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ ΚΑΙ ΑΓΩΝΙΣΤΕΣ"
Δελτίο Τύπου 11-8-2026

 

Καλοκαιρινές εκδηλώσεις 2026 στον Πύργο Πλαπούτα

Οι αυγουστιάτικες εκδηλώσεις 2025 στον Πύργο Πλαπούτα

 

ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΗΣ
ΜΟΥΣΕΙΟΥ "ΣTΡΑΤ. ΔΗΜ.  ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ ΚΑΙ ΑΓΩΝΙΣΤΕΣ"

Δελτίο Τύπου 22-8-2025

Πραγματοποιήθηκαν με επιτυχία κατά το διήμερο 17 και 18 Αυγούστου 2025 στον Πύργο Πλαπούτα, στο χωριό Παλούμπα Γορτυνίας, οι προγραμματισμένες δράσεις μας αφιερωμένες στον πολιτισμό και το περιβάλλον του τόπου μας.
Το βράδυ της Κυριακής 17 Αυγούστου έγινε προβολή της ταινίας-ντοκυμαντέρ  “Αγέλαστος πέτρα”(2000) του Φίλιππου Κουτσαφτή-Βραβείο κοινού στο 41ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Την φροντίδα της προβολής είχε η Έλενα Δημητρακοπούλου, σκηνοθέτης και μέλος του Δ.Σ. της εταιρείας μας.
Η βραδιά υπήρξε μαγευτική και την απόλαυσαν πολλοί κάτοικοι και επισκέπτες που παρακολούθησαν προσηλωμένοι την ταινία στον επιβλητικό χώρο της ιστορικής οικίας των Πλαπουταίων.   

Το βράδυ της Δευτέρας 18 Αυγούστου πραγματοποιήθηκε εσπερίδα με θέμα: «Συνδέοντας τη Φύση με τον άνθρωπο: Το μονοπάτι του Πάνα ως μοχλός βιώσιμης ανάπτυξης».
Περιλάμβανε πολύ ενδιαφέρουσες εισηγήσεις, χρήσιμες και σημαντικές για το περιβάλλον, την ενέργεια, την κλιματική αλλαγή, τη λειψυδρία, τα μονοπάτια και το μονοπάτι του Πάνα ειδικότερα που έχει αναλάβει η εταιρεία, τις δραστηριότητες στη φύση, την ευζωΐα, σε συνάρτηση με την ορεινότητα της Γορτυνίας και τις δυνατότητες για ήπια ανάπτυξη (παράδειγμα το Menalon Trail), κ.λ.π..

Συγκεκριμένα μίλησαν:
-«Το μονοπάτι του Πάνα: Ευκαιρίες και προοπτικές ανάπτυξης στην περιοχή της Ηραίας» Γεωργία Δημοπούλου, Πρόεδρος  της Εταιρείας Ιστορικής και Πολιτισμικής Δράσης Μουσείου “Στρ. Δημ. Πλαπούτας και Αγωνιστές”
-«Η ορεινότητα της Γορτυνίας ως προορισμός υγείας και ευεξίας» Δημήτρης Θανόπουλος, Βιολόγος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων 
-«Αρκαδία: Υγεία Οικοσυστημάτων - Ανθρώπου και Κλιματική αλλαγή» Παναγιώτης Δημόπουλος, καθηγητής Οικολογίας, Πρόεδρος τμήματος Βιολογίας Παν/μιου Πατρών 
-«Επαναπροσδιορίζοντας τη σχέση μας με το περιβάλλον» Δημήτρης Κόλλιας, Energy Transition Strategist, EU Climate Pact Ambassador, Σύμβουλος στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας   
Το κοινό παρακολούθησε με μεγάλη προσοχή τα θέματα που αναπτύχθηκαν και σίγουρα όλοι βγήκαμε περισσότερο ενημερωμένοι και ευαισθητοποιημένοι για όλα αυτά που μας αφορούν άμεσα, αλλά και το μέλλον. 

Επίσης, τις γνώσεις του και την τεράστια εμπειρία του για τον σχεδιασμό και τις πρακτικές εφαρμογές επί του πεδίου για την ανάπτυξη του δικτύου μονοπατιών στη Πελοπόννησο, αλλά και σ΄όλη την Ελλάδα, ανέλυσε ο Γιάννης Λαγός, πρόεδρος ΚΟΙΝΣΕΠ  Menalon Trail και και Πρόεδρος της Ένωσης Φορέων Κοινωνικής & Αλληλέγγυας Οικονομίας της Περιφέρειας Πελοποννήσου “Ο Πέλοπας”. 
Ειδικότερα για το μονοπάτι του Πάνα, που είναι ενταγμένο στο δίκτυο μονοπατιών της Πελοποννήσου και έχει αναλάβει η εταιρεία να καθαρίσει, σηματοδοτήσει και ετοιμάσει προς χρήση για πεζοπορία, έγινε ενημέρωση για την μέχρι  τώρα πορεία και εξέλιξη των εργασιών οι οποίες αφορούν το τμήμα από Βλόγγο, Μελισσόπετρα, Αράχωβα, Ράφτη, Παλούμπα, Λουτρά Ηραίας, Πυρή, Καπελίτσα, Τριποταμιά έως τα σύνορα της Ηλείας με προορισμό την Ολυμπία.

Με την παρουσία τους μας τίμησαν ο δημοτικός σύμβουλος Γορτυνίας Δημήτρης Στρίκος, ο τέως Δήμαρχος Γορτυνίας Γιάννης Γιαννόπουλος και ο τέως Δήμαρχος Αγίας βαρβάρας Γιώργος Καπλάνης. 
Ο Περιφερειάρχης  Πελοποννήσου Δημήτρης Πτωχός μας έστειλε τους θερμούς χαιρετισμούς του. 
Μας τίμησαν επίσης με την παρουσία τους ο πρόεδρος της Αδελφότητας Παλουμπαίων Φίλιππος Γιαννακάς, ο πρόεδρος του Διασυνεδριακού Κέντρου Δημητσάνας Κώστας Λάμπρος, καθώς και πρόεδροι παρακείμενων χωριών και εκπρόσωποι συλλόγων.

 
Πολλές ευχαριστίες σε όλους όσοι βοήθησαν καθ’ οιονδήποτε τρόπο στην πραγματοποίηση των εκδηλώσεων. Ευχαριστούμε το Δήμο Γορτυνίας για την παραχώρηση του χώρου. Ευχαριστούμε για της χορηγίες, τον Χαρ. Μπαξεβάνο-κατάστημα “Λούσιος” Δημητσάνα για την προσφορά των γλυκών και τον Αποστ. Παπαγεωργίου-δημιουργικό γραφείο Matrix Design, Τρίπολη για τον σχεδιασμό της ηλεκτρονικής πρόσκλησης. Θερμές ευχαριστίες και σε όσους παρακολούθησαν τις εκδηλώσεις του διημέρου, τόσο για την παρουσία τους όσο και για τα επαινετικά τους λόγια. 

 Επικοινωνία:  et.dplapout@gmail.com

   Η πρόεδρος                                                                             Η Γραμματέας
Δημοπούλου Γεωργία                                                              Διαμαντοπούλου Μαρίνα

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Μάρτιος 1821-Λαγκάδια και Παλούμπα Γορτυνίας- Δεληγιανναίοι και Πλαπουταίοι στον Αγώνα

Μικρά και μεγάλα γεγονότα από την προετοιμασία και την έκρηξη της  Επανάστασης στη Γορτυνία, όμως πολύ σημαντικά για όλο τον Αγώνα. Δεληγιανναίοι και Πλαπουταίοι, οι δύο ιστορικές οικογένειες που συγκρούστηκαν πολλές φορές μεταξύ τους, ενώθηκαν στον ξεσηκωμό, μαζί με τον Κολοκοτρώνη για το μεγάλο στόχο.
Αποσπάσματα από το έργο του Αγησίλαου Τσέλαλη “Πλαπούτας”, εκδ. 1962, βασισμένο στο αρχείο του Δημ. Πλαπούτα.  

“...Ο Πλαπούτας όμως, που ήταν σε επαφή και συνεννόηση με τον Κολοκοτρώνη, και ήξερε την τεράστια επιρροή των Δεληγιανναίων σ’ όλη την Πελοπόννησο, την αίγλη του ονόματος τους και τα πατριωτικά αισθήματα του Κανέλλου, επήγε φρόνιμα και σκόπιμα στα Λαγκάδια κι εζήτησε ένα Δεληγιάννη να ηγηθή των ενόπλων στη Γορτυνία και την άδεια τους να καλέση τον Κολοκοτρώνη από τη Μάνη. Ήθελε να υπάρξη ενότητα και σύμπνοια, να μπουν ενεργά οι Δεληγιανναίοι στον πόλεμο και να διαθέσουν όλα τα πλούτη και τα εφόδια που είχαν και ν’ αναγνωρίσουν τον Κολοκοτρώνη πολέμαρχο.  

 

Ο φρόνιμος και θερμός Κανέλλος από την ώρα που μυήθηκε στη Φιλική εταιρία άρχισε να κινείται με ένθεο ζήλο. Είχε ετοιμάσει 72 χιλ. δεκάρια φουσέκια, 20 χιλ. τσακμακόπετρες, 100 οκάδες πετσί βιδέλο για τσαρούχια. “ Εις τα Λαγκάδια είχομεν συναγμένον εις δύο αποθήκας 7 χιλ. κιλά σιτάρι, 20 οκ. το κιλό, 10 χιλ. οκ. τυρί, εις Σπάθαρι χίλια κιλά και άλλα τρόφιμα εναποταμιευμένα δια πάσαν περίστασιν” (Δεληγιάννη Απομνημονεύματα). Ηταν κι αυτά η έτοιμη επιμελητεία του στρατού. Κι αυτά όλα ο Πλαπούτας επεδίωξε και επέτυχε να διατεθούν για τον αγώνα.
Πρόθυμα, με αυταπάρνηση, με πατριωτισμό τα προσφερε ο Κανέλλος . Κι έγραψε στον Κολοκοτρώνη, έδωσε το γράμμα στον Πλαπούτα να το πάη και αν τον φέρη”.

Παλούμπα Γορτυνίας
“...Τον Μάρτιον του 1821 ήταν γέρων ο Κόλιας Πλαπούτας 85 χρονών και ποδαλγός, υπέφερε από ρευματικά. Η ηλικία είχε εξασθενήσει τη βιαιότητα των παθών του, χωρίς να λιγοστέψη το σθένος του.
Εστολίσθη, φόρεσε τα όπλα του, επήρε όλους τους Παλουμπαίους με τη σημαία, που είχαν έτοιμη, μπροστά ν’ ανεμίζη, με τα παιδιά του και τα εγγόνια του πάνοπλα στο πλευρό του κι επήγε στον Αγιώργη του Παλούμπα, όπου συνάχθησαν όλοι οι Παλουμπαίοι. Εκεί ο παπάς έκαμε δοξολογία κι ο γέρο Κόλιας ύψωσε τη σημαία με τη χερούκλα του κι εφώναξε συγκινημένος:
-Ελευθερία ή θάνατος! Με τη βοήθεια του Θεού και την ευχή μου.
Κι έμεινε στου Παλούμπα να φροντίζη δια τρόφιμα και πολεμοφόδια.
Μαθόντες οι Δεληγιανναίοι, ο Κανέλος και οι αδελφοί του, ότι οι Χοντρογιανναίοι  ετουφέκισαν κατά παραγγελίαν του Ασημάκη Ζαΐμη τον Σεΐδήν κατά την θέσιν Χελωνοφωλιά, αμέσως αφόπλισαν τους Λαγκαδίους Τούρκους  και τους κράτησαν υπό φύλαξιν.
Οι δε Πλαπούται Γεωργάκης και Δημητράκης, όντες έτοιμοι και υψώσαντες δύο σημαίας, τας οποίας είχον κατασκευάσει προ ημερών, εκίνησαν και ετοποθέτησαν εις τα χωρία Μπέτσι, Τσούκα και Βλάχους, όπου συλλαβόντες επτά Τούρκους, οίτινες έμεναν εκεί σπαχοκιαχαγιάδες, τους αφωπλισαν και συνανθροίσαντες άπαντας τους Λιοδωρίσιους κατέλαβον το χωρίον Μπέτσι. Εις το αλώνι του Καληντέρη στο Μπέτσι έγινε η κήρυξις της επαναστάσεως  και δοξολογία...”

 

Η Γ.Σ. και η Κοπή Πίτας της Εταιρείας Ιστορ. και Πολιτισμ. Δράσης Μουσείου "Στρ. Δημ. Πλαπούτας και Αγωνιστές"(Δελτ. Τύπου)

 Δελτίο Τύπου 5-2-2025

Πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 2 Φεβρουαρίου 2025 η Ετήσια Γενική Συνέλευση της Εταιρείας Ιστορικής και Πολιτισμικής Δράσης Μουσείου «Στρ. Δημ. Πλαπούτας και Αγωνιστές», στην αίθουσα της Παναρκαδικής Ομοσπονδίας στην Αθήνα, με θέματα τον απολογισμό με τα πεπραγμένα του 2024 και τον προγραμματισμό δράσεων για το 2025, καθώς και την έκθεση της εξελεγκτικής επιτροπής. Τα κυριότερα θέματα που απασχόλησαν το σώμα της συνέλευσης ήταν οι προσπάθειες για την φροντίδα και αξιοποίηση του Πύργου Πλαπούτα, η ανάπτυξη του ενταγμένου σε πρόγραμμα μονοπατιού Pan Trail και οι πολιτιστικές εκδηλώσεις της χρονιάς. Επίσης τηρήθηκε ενός λεπτού σιγή στη μνήμη του Αλέξανδρου Λιακόπουλου, ιδρυτικού μέλους της εταιρείας και φλογερού πατριώτη.
Το καλωσόρισμα έκανε η αντιπρόεδρος της εταιρείας κ. Θανοπούλου-Χριστοπούλου Ελένη, απούσης της προέδρου κ. Δημοπούλου Γεωργίας λόγω ασθένειας.  
Ακολούθησε η κοπή της Πρωτοχρονιάτικης Πίτας με την συμμετοχή αρκετών πατριωτών, φίλων της εταιρείας και εκπροσώπων συλλόγων και φορέων. Μας τίμησαν με την παρουσία τους, ο βουλευτής και πρ. υπουργός κ. Οδυσσέας Κωνσταντινόπουλος, ο δήμαρχος Γορτυνίας κ. Ευστάθιος Κούλης, ο πρόεδρος του Δημ. Συμβουλίου κ. Νεκτάριος Μπαρούτσας, ο πρ. αντιπεριφερειάρχης και περιφ. σύμβουλος κ. Ευάγγελος Γιαννακούρας, ο δημ. σύμβουλος Γορτυνίας και εκπρόσωπος αντιπολίτευσης κ. Δημήτρης Στρίκος, ο πρ. δήμαρχος Γορτυνίας κ. Γιάννης Γιαννόπουλος, ο πρ. δήμαρχος  Αγ. Βαρβάρας κ. Γιώργος Καπλάνης, ο πρόεδρος της Παναρκαδικής Ομοσπονδίας κ. Παναγιώτης Μπένος, ο πρόεδρος της ΚΟΙΝΣΕΠ Menalon Trail κ. Γιάννης Λαγός, η γραμματέας του Συλλόγου Μελισσοπετραίων και εκπρόσωπος της Παγγορτυνιακής Ένωσης κ. Κατερίνα Μώλου, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Λαγκαδινών κ. Γιάννης Μουρούτσος. Επίσης  ο κ. Κων/νος Καλύβας εκδότης της εφημερίδας “Γορτυνία” και ο κ. Δημήτρης Γιαννακούρας εκδότης της εφημερίδας “Αρκαδικοί Ορίζοντες” και αντιδήμαρχος Δάφνης-Υμηττού, ο κ. Νικόλης Φίλης εκδότης εφημερίδας “Ζάτουνα”.
Τους χαιρετισμούς τους μας έστειλαν: οι βουλευτές Αρκαδίας κ. Κώστας Βλάσσης και  κ. Γεώργιος Παπαηλιού, καθώς και ο Περιφερειάρχης Πελοποννήσου κ. Δημήτρης Πτωχός.
Ευχαριστούμε όλους όσοι μας μας τίμησαν με την παρουσία τους στην εκδήλωση. Σας περιμένουμε στις επόμενες δράσεις μας.
Η εταιρεία, επ’ ευκαιρία της εκδήλωσης, διέθεσε καλαίσθητες κούπες που απεικονίζουν τον Πύργο Πλαπούτα φιλοτεχνημένες από τον Αλέξανδρο Θανόπουλο μέλος του Δ.Σ., για ενίσχυση των εσόδων της. Όσοι ενδιαφέρονται μπορούν να τις ζητήσουν από τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου.

 Επικοινωνία:  et.dplapout@gmail.com

 

Εταιρεία Ιστορ. και Πολιτιστ. Δράσης Μουσείου "Στρατ. Δημ. Πλαπούτας και Αγωνιστές"-Κοπή πίτας και Γεν. Συνέλευση

 Η Εταιρεία Ιστορικής και Πολιτισμικής Δράσης Μουσείου «Στρ. Δημ. Πλαπούτας και Αγωνιστές», θα πραγματοποιήσει εκδήλωση κοπής της πρωτοχρονιάτικης Πίτας την Κυριακή 2 Φεβρουαρίου 2025 και ώρα 11.00 π.μ. στα γραφεία της Παναρκαδικής Ομοσπονδίας,Τζωρτζ 9, 1ος όροφος (πλατεία Κάνιγγος, Αθήνα).

Θα προηγηθεί της εκδήλωσης η Ετήσια Γενική Συνέλευση με τον οικονομικό και διοικητικό απολογισμό, το διοικητικό και οικονομικό προγραμματισμό (για το 2025), καθώς και την έκθεση της εξελεγκτικής επιτροπής.

Περιμένουμε με χαρά τα μέλη και τους φίλους να μας τιμήσουν με την παρουσία τους στην εκδήλωση για να γιορτάσουμε όλοι μαζί, να μιλήσουμε και να ανταλλάξουμε ευχές και σκέψεις. 

Οι πρώτες αγροτικές συντάξεις στην Ελλάδα

Αφορμή, γι αυτήν την ανάρτηση, μια παλιά απόδειξη πληρωμής της αγροτικής σύνταξης στη γιαγιά μου το έτος 1963, όταν άρχισε η καταβολή αγροτικών συντάξεων στην Ελλάδα.  Νομίζω ότι το μηνιαίο ποσό ήταν μικρότερο, αλλά αυτά που πληρώθηκαν στη γιαγιά ήταν καθυστερούμενα.
Από το 1962 που ψηφίστηκε ο νόμος έτρεξαν όλοι άνω των 65 ετών να ετοιμάσουν τα δικαιολογητικά τους για να υποβάλλουν αίτηση. Και τότε έγινε ένας τραγέλαφος! Πολλών, δεν είχαν δηλωθεί οι γεννήσεις, άλλων δεν είχαν δηλωθεί οι γάμοι...κυρίως οι γυναίκες ήταν “άγραφα χαρτιά”! Έτρεχαν με μάρτυρες να δηλωθεί στο περίπου η γέννηση τους ή έψαχναν τους γάμους στη μητρόπολη, αμοιβές με χρήματα ή και ζώα στους μάρτυρες ή στους τοπικούς άρχοντες να “φτιάξουν τα χαρτιά” και ένα σωρό άλλα πράγματα για να τακτοποιηθούν τα δημοτολόγια των κοινοτήτων. Συγκεκριμένα αυτά που αναφέρω συνέβησαν στην Γορτυνία της Αρκαδίας. Τα έχω ακούσει από μεγαλύτερους για συγκεκριμένα πρόσωπα και γεγονότα. Ψέμματα να λέμε; Κάπως έτσι οργανωθήκαμε ως κράτος. 

Η παλιά ραπτομηχανή

  Όλοι ξέρουμε ότι ειδικά στην ελληνική επαρχία, όπως στη Γορτυνία, από την δεκαετία του 1970 και πριν, οι κάτοικοι έραβαν τα ρούχα που φορούσαν στις μοδίστρες και στους ράφτες. Σπάνια αγόραζαν έτοιμα ενδύματα.
Έτσι, οι μοδίστρες υπήρχαν σε κάθε χωριό ακόμα και στο πιο μικρό. Οι μεγαλύτερες και οι εμπειρότερες  εκπαίδευαν τις νέες κοπέλες που ήθελαν να μάθουν την τέχνη. Η γνώση της μοδιστρικής από μια κοπέλα που την προξένευαν, ήταν ένα ακόμα προσόν που προστίθετο στην προίκα της.
Η αλήθεια είναι ότι στις δεκαετίες του ‘50 και ‘60 τα ενδύματα, γυνακεία και ανδρικά, ήταν πολύ κομψά με συγκεκριμένα σχέδια και πατρόν. Οι νέες εγκατέλειπαν σιγά-σιγά τα υφαντά που τα φορούσαν μόνο οι ηλικιωμένες, και έραβαν με υφάσματα της εποχής. 

Η επεξεργασία του σπάρτου-Από την παράδοση της Γορτυνίας

 

Το σπάρτο! Αυτός ο θάμνος στα παλιότερα χρόνια ήταν πολύ χρήσιμος στους κατοίκους της Γορτυνίας, γιατί ύστερα από κατάλληλη επεξεργασία των βλαστών του παρασκεύαζαν μεγάλη ποσότητα σπάρτινης υφαντικής ύλης με την οποία ύφαιναν και κατασκεύαζαν σακούλια, σακιά, «ματαράτσια» και στρωσίδια. Κατά τη περίοδο της Κατοχής έφτιαχναν από το νήμα του σπάρτου ακόμα και ρούχα για να ντυθούν.

Η επεξεργασία του σπάρτου γινόταν με τον τρόπο που περιγράφω στο βίντεο το οποίο δημιούργησα κάνοντας μια στοιχειώδη αναπαράσταση τον Αύγουστο του 2024 στο χωριό Σέρβου Γορτυνίας, στην Αρκαδία, διαπιστώνοντας στην πράξη πόσο δύσκολη διαδικασία ήταν η επεξεργασία του. 

Έκθεση ιστορ. κειμηλίων στον Πύργο Πλαπούτα 17 και 18 Αυγούστου 2024

  

Έκθεση αυθεντικών ιστορικών κειμηλίων από τον σύλλογο "Ελληνομνήμονες" που μας έρχεται από την Καλαμάτα, στην ιστορική οικία των Πλαπουταίων στο χωριό Παλούμπα Γορτυνίας, ύστερα από πρόσκληση της Εταιρείας μας στο πλαίσιο των διήμερων εκδηλώσεων στις 17 και 18 Αυγούστου 2024.
Ο κύριος Σπύρος Κατσίρας θα κάνει συνεχώς ξεναγήσεις στα εκθέματα.
Ώρες 10.00 π.μ. -2.00 μ.μ. και 5.00 μ.-9.00 μ.μ.
Φίλοι πατριώτες και επισκέπτες, μικροί και μεγάλοι, είναι ευκαιρία να γνωρίσουμε ένα κομμάτι της ιστορία μας βλέποντας από κοντά αυτά τα μοναδικά και πολύτιμα εκθέματα. 

Εκδηλώσεις στον Πύργο Πλαπούτα στο χωριό Παλούμπα Γορτυνίας

  ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΗΣ
ΜΟΥΣΕΙΟΥ "ΣTΡΑΤ. ΔΗΜ.  ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ ΚΑΙ ΑΓΩΝΙΣΤΕΣ"

 Δελτίο Τύπου

Η Εταιρεία Ιστορικής και Πολιτισμικής Δράσης Μουσείου  “ΣΤΡ. ΔΗΜ. ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ και ΑΓΩΝΙΣΤΕΣ”, στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων της, θα οργανώσει καλοκαιρινές εκδηλώσεις και δράσεις στον Πύργο Πλαπούτα στο χωριό Παλούμπα Γορτυνίας, στις 17 και 18 Αυγούστου 2024, με σκοπό να συμβάλλει στην προβολή της ιστορίας μας και του πολιτισμού, καθώς και στην ψυχαγωγία των επισκεπτών του τόπου μας.

 Καλούμε τους κατοίκους και τους επισκέπτες της περιοχής να μας τιμήσουν με την παρουσία τους στο πολιτιστικό μας πρόγραμμα που περιέχει παρουσίαση βιβλίου λαογραφικού περιεχομένου, παραδοσιακά τραγούδια, έκθεση ιστορικών κειμηλίων, προβολή ιστορικής επετειακής ταινίας. 

Οι εκδηλώσεις θα  πραγματοποιηθούν με την οικονομική στήριξη του Δήμου Γορτυνίας και της Περιφέρειας Πελοποννήσου.

 Πρόγραμμα εκδηλώσεων

 

Η παρουσίαση του βιβλίου «Μνήμες και Γεύσεις της Γορτυνίας» στη Δημητσάνα Δελτίο Τύπου- Ευχαριστήριο

Μια πανέμορφη βραδιά βιώσαμε το βράδυ της Παρασκευής 18/8/2023 στο Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης του ΠΙΟΠ, στο Κεφαλάρι της Δημητσάνας.
Οι “Μνήμες και οι Γεύσεις της Γορτυνίας” παρουσιάστηκαν στον κόσμο της Γορτυνίας αλλά και στους επισκέπτες, σ’ αυτόν τον υπέροχο χώρο του Πολιτιστικού Ιδρύματος Ομίλου Πειραιώς (ΠΙΟΠ), ιδανικό για το θέμα του βιβλίου.
Η εκδήλωση περιλάμβανε ομιλίες διακεκριμένων ανθρώπων της κοινωνίας και της επιστήμης, βίντεο με εικόνες από το βιβλίο και παραδοσιακή μουσική.
Εκφράζω δημόσια πολλές ευχαριστίες σε όλους όσοι βοήθησαν καθ’ οιονδήποτε τρόπο στην ολοκλήρωση του, όσοι συνέβαλαν στην διοργάνωση της βραδιάς, καθώς και όσοι παρευρέθησαν και τίμησαν με την παρουσία τους την εκδήλωση. 

 

 

«Μνήμες και Γεύσεις της Γορτυνίας» Παρουσίαση βιβλίου στη Δημητσάνα

 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

«Μνήμες και Γεύσεις της Γορτυνίας»
Παρουσίαση βιβλίου της Μαρίνας Διαμαντοπούλου-Τρουπή

Την Παρασκευή 18 Αυγούστου (ώρα 20:00) παρουσιάζεται το βιβλίο της Μαρίνας Διαμαντοπούλου-Τρουπή με τίτλο: «Μνήμες και Γεύσεις της Γορτυνίας», στο Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης του Πολιτιστικού Ιδρύματος Ομίλου Πειραιώς, στη Δημητσάνα.

Ο Κολοκοτρώνης και …..η μπογάτσα

 

 

 

 

Αυτή και άλλες πολλές αναφορές στις διατροφικές συνήθειες των αγωνιστών μας μέσα από τα κείμενα των απομνημονευματογράφων της εποχής εκείνης, στο ειδικό κεφάλαιο αφιερωμένο στην Επανάσταση, που περιέχεται  στο βιβλίο μου “ΜΝΗΜΕΣ ΚΑΙ ΓΕΥΣΕΙΣ ΤΗΣ ΓΟΡΤΥΝΙΑΣ”.

 

 

Η παρουσίαση του βιβλίου «ΜΝΗΜΕΣ ΚΑΙ ΓΕΥΣΕΙΣ ΤΗΣ ΓΟΡΤΥΝΙΑΣ» Δελτίο Τύπου- Ευχαριστήριο

Επηρεασμένη συναισθηματικά από την μεγάλη συμμετοχή των Γορτυνίων, γενικότερα των Αρκάδων και όχι μόνο, στην παρουσίαση του βιβλίου μου “Μνήμες και Γεύσεις της Γορτυνίας” το βράδυ της Τετάρτης 14/12/2022 στο Πολιτιστικό Κέντρο Ιλίου “Μελίνα Μερκούρη”, εκφράζω δημόσια πολλές ευχαριστίες σε όλους όσοι βοήθησαν καθ’ οιονδήποτε τρόπο στην ολοκλήρωση του, όσοι συνέβαλαν στην διοργάνωση της βραδιάς, καθώς και όσοι παρευρέθησαν και τίμησαν με την παρουσία τους την εκδήλωση. 

Παρουσίαση του βιβλίου "Μνήμες και Γεύσεις της Γορτυνίας"-14/12/2022

 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ-ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

 
Η Διεύθυνση Πολιτισμού του Δήμου Ιλίου, ο Σύλλογος Αρκάδων Ιλίου "Προσέληνοι" και η συγγραφέας του βιβλίου "ΜΝΗΜΕΣ ΚΑΙ ΓΕΥΣΕΙΣ ΤΗΣ ΓΟΡΤΥΝΙΑΣ" Μαρίνα Διαμαντοπούλου-Τρουπή, σας προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου της Μαρίνας Διαμαντοπούλου-Τρουπή που θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη 14 Δεκεμβρίου 2022, ώρα 19.00 στο καλλιτεχνικό καφενείο «Θεόδωρος Αγγελόπουλος», στο Πολιτιστικό Κέντρο του Δήμου Ιλίου "Μελίνα Μερκούρη", Αγίου Φανουρίου 99, Ίλιον, 2ος όροφος.
Πρόγραμμα παρουσίασης
Ομιλητές:
-Ευάγγελος Καραμανές, Διευθυντής Ερευνών, Διευθύνων το Κέντρο Ερεύνης της Ελληνικής Λαογραφίας της Ακαδημίας Αθηνών
-Παναγιώτης Παπαδέλος, Φιλόλογος, τ. Πρόεδρος Συλλόγου Απανταχού Βυτιναίων "Άγιος Τρύφων"
-Γεώργιος Πραχαλιάς, Ταγματάρχης ε.α., γεωπολιτικός επιστήμων
-Γεώργιος Φραγκάκης, Αντιδήμαρχος Πολιτισμού του Δήμου Ιλίου
Την παρουσίαση θα συντονίσει η κ. Πέννυ Καλύβα, εκδότρια της εφημερίδας "Γορτυνία", Γεν. Γραμματέας της Ένωσης Δημοσιογράφων Ιδιοκτητών Περιοδικού Τύπου.
Μουσικό πρόγραμμα με παραδοσιακά τραγούδια θα παρουσιάσουν οι: Κώστας Παυλόπουλος,  Γιάννης Παυλόπουλος, Ανδρέας Νιάρχος, Κατερίνα Κατσίγιαννη, Κώστας Γιαννακόπουλος.

"Μνήμες και Γεύσεις της Γορτυνίας"- η πρώτη μου συγγραφική δουλειά

Φίλες και φίλοι αναγνώστες είμαι ιδιαίτερα ευτυχής γιατί μια προσπάθεια χρόνων ευοδώθηκε και κρατάω στα χέρια μου ένα πνευματικό μου δημιούργημα!
 
Μιλώ για το βιβλίο «ΜΝΗΜΕΣ ΚΑΙ ΓΕΥΣΕΙΣ ΤΗΣ ΓΟΡΤΥΝΙΑΣ», αφιερωμένο με πολλή αγάπη στον τόπο που με γέννησε - όπως και πολλούς από σας - τη Γορτυνία! Το πιο ορεινό, άγονο αλλά και πολύ όμορφο κομμάτι της Αρκαδικής γης!
Σε τούτο το βιβλίο των 440 σελίδων, μετά από μια σύντομη αναδρομή στο παρελθόν με το κεφάλαιο «Η Γορτυνία στο χώρο και στο χρόνο», ο αναγνώστης θα βρει ένα απάνθισμα από φτωχικές γεύσεις, γιορτινές γεύσεις, λαογραφικές αναφορές, ήθη κι έθιμα, μύθους και λαϊκές ιστορίες, φυσικές ομορφιές και αξιοθέατα, αλλά και γορτυνιακές γεύσεις που αντέχουν στο χρόνο, εξελίσσονται και ταξιδεύουν στο μέλλον. Η παραδοσιακή μαγειρική κάθε τόπου κουβαλάει πληθώρα πολιτιστικών στοιχείων.
Η χρονική περίοδος στην οποία αναφέρεται είναι από τον μεσοπόλεμο έως τα μέσα της δεκαετίας του ‘70. Από την δεκαετία του ‘80 και μετά άρχισε και στην Γορτυνία η “παγκοσμιοποίηση” των γεύσεων ακόμα και στο πιο απομονωμένο χωριό. Το περιεχόμενο βασίζεται στα βιώματα μου αλλά και στις διηγήσεις των μεγαλυτέρων.
 
Επίσης, περιλαμβάνεται ιδιαίτερο κεφάλαιο αφιερωμένο στα 200 χρόνια από την Ελληνική Επανάσταση του 1821, με αναφορές στην φτωχική διατροφή των ηρώων και πολεμιστών, μέσα από τα πρωτότυπα κείμενα των απομνημονευματογράφων και συγγραφέων της εποχής εκείνης, ως φόρος τιμής στους προγόνους μας που, με τον αγώνα τους, μας παρέδωσαν μια ελεύθερη πατρίδα.

Πλούσιο φωτογραφικό υλικό συμπληρώνει τα κείμενα, με παλιές και σύγχρονες εικόνες, σε μια προσπάθεια το σύνολο να αποτελέσει τον συνδετικό κρίκο που ενώνει το παρελθόν με το παρόν και το μέλλον στη γευστική παράδοση της Γορτυνίας.
 
Οι γεύσεις και οι μυρωδιές «ξυπνούν» τις πιο δυνατές αναμνήσεις και συγκινήσεις….
Ευχαριστώ ΟΛΟΥΣ όσοι με βοήθησαν με κάθε τρόπο!!

Σχεδιασμός: Matrix Design - Αποστόλης Παπαγεωργίου -Τρίπολη

 

Προσεχώς θα δημοιεύσω νεώτερη ανακοίνωση για την πρώτη παρουσίαση που θα γίνει στην Αθήνα. 

Πληθυσμός της Ελλάδας- Πελοπόννησος, Αρκαδία, Γορτυνία το 1844 και το 2022- Σκέψεις και συγκρίσεις

Με αφορμή την Απογραφή 2021 του ελληνικού πληθυσμού ας κάνουμε κάποιες αντιπαραβολές και συγκρίσεις με σχετικές απογραφές  παλαιότερα….αρκετά παλαιότερα….στις αρχές του ελεύθερου ελληνικού κράτους. Τότε που οι Έλληνες βγήκαν λιγότεροι και αποδεκατισμένοι μέσα από έναν οκταετή Αγώνα για απελευθέρωση από τους Τούρκους και το επόμενο διάστημα προσπαθούσαν να οργανώσουν κράτος, αντιμετωπίζοντας χιλιάδες προβλήματα.

Από ΦΕΚ του 1846 όπου δημοσιεύεται συγκριτικός πίνακας του πληθυσμού κατά τα έτη 1839 έως  1844 ανά περιοχή, παρατηρούμε τα πληθυσμιακά γνωρίσματα που έρχονται σε αντίθεση με τα σημερινά.

Κυρίως εντοπίζονται στην αυξητική τάση του πληθυσμού εκείνη την εποχή, αλλά και στα επόμενα   150 χρόνια, γεγονός που οφείλεται και στα καινούρια ελληνικά εδάφη που ελευθερώθηκαν και ενώθηκαν με την μητέρα Ελλάδα, στην είσοδο Ελήνων προσφύγων από τη Μικρά Ασία κ.λ.π., συγχρόνως όμως χάθηκε πολύς κόσμος από τους διαρκείς πολέμους και τις κακουχίες. 

Αντίθετα, στις μέρες μας παρατηρείται μείωση, την κατιούσα δε πήρε ο πληθυσμός μας από το 2011, όπως δείχνουν τα στοιχεία της απογραφής. Όσο ανεβαίνει η ανάπτυξη και το βιοτικό επίπεδο τόσο μειώνεται ο πληθυσμός, συνηθισμένο φαινόμενο στις ανεπτυγμένες κοινωνίες.

 Ο πληθυσμός της Ελλάδας το 1844 ανερχόταν σε 930.235 κατοίκους στους 10 μόλις νομούς της χώρας τότε: Αττικής και Βοιωτίας, Ευβοίας,  Φθιώτιδος και Φωκίδος, Ακαρνανίας και Αιτωλίας, Αργολίδος και Κορινθίας, Αχαΐας και Ήλιδος, Αρκαδίας, Μεσσηνίας, Λακωνίας, Κυκλάδων. 

 

Οι Πλαπουταίοι στη συνέχιση του αγώνα για την απελευθέρωση

Τα παιδιά των οπλαρχηγών της Επανάστασης Γεωργάκη και Δημητράκη Πλαπούτα, με εκστρατευτικό σώμα πολεμούν για την απελευθέρωση της Θεσσαλίας και της Ηπείρου το 1854- Πορεία στο μέτωπο και επιστροφή 

Κόλιας Γεωργάκη Πλαπούτας (φωτο)

«Εις την εκστρατείαν της Καλαμπάκας τω 1854 πλείστοι έσπευσαν εθελονταί εις Θεσσαλίαν υπό τους γενναίους οπλαρχηγούς Πλαπουταίους  Κωνσταντίνον και Κόλιαν, συνάψαντες παρά τα Τρίκκαλα και πεισματώδην μάχην. Ο Γεωργίκος Δ. Πλαπούτας μετέβη εις Άρταν…..».- «Η Γορτυνία» του Τ. Κανδηλώρου, έκδοση 1898 

 

 

Απόσπασμα από το βιβλίο “ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ” του Αγησίλαου Τσέλαλη (έκδοση 1963), βασισμένο στο αρχείο του στρατηγού Δημητράκη Πλαπούτα:

“Ο διακαής πόθος της ελευθερίας εφλόγιζε τους Θεσσαλούς και τους Ηπειρώτες. Γενικός ενθουσιαμός υπέρ της ενισχύσεως του κινήματος των υπόδουλων αδελφών συνεπήρε τους Έλληνες.
Και οι ελεύθεροι Έλληνες ετάχθησαν ομόφωνοι στο πλευρό τους.

Εκλογές 1843-Εκλογή εκλεκτόρων και πληρεξουσίων στη Γορτυνία- Ονόματα εκλογέων στο χωριό Σέρβου

Μετά την επανάσταση της 3ης Σεπτεμβρίου 1843 που ξεσηκώθηκε ο λαός εναντίον του βασιλιά Όθωνα και ζήτησε σύνταγμα, υπογράφτηκαν από τον ίδιο διατάγματα ώστε να δρομολογηθούν διαδικασίες για την εκλογή πληρεξουσίων οι οποίοι θα έπαιρναν μέρος στην Εθνοσυνέλευση για την κατάρτιση και ψήφιση του Συντάγματος του 1844. Το νομοθετικό πλαίσιο, βάσει του οποίου θα εκλέγονταν οι πληρεξούσιοι, ήταν αυτό του Κυβερνήτη Καποδίστρια που χρησιμοποιήθηκε στην Δ’ Εθνοσυνέλευση του Άργους το 1829.
Εκλεγόταν ένας εκλέκτορας από κάθε χωριό ή περισσότεροι, αναλόγως τον αριθμό των οικογενειών και κατόπιν πήγαινε στη συνέλευση της επαρχίας όπου εκλέγονταν οι πληρεξούσιοι που έπαιρναν μέρος στην Εθνοσυνέλευση. Οι εκλογές έγιναν στις 19/9/1843 στην επαρχία Καρύταινας (μετέπειτα Γορτυνίας). Οι υποψήφιοι έπρεπε να είναι τουλάχιστον 30 ετών και να έχουν εισόδημα τριπλάσιο του εισοδήματος των εχόντων δικαίωμα ψήφου.
Ο χώρος που διεξάγονταν οι εκλογές ήταν η εκκλησία του χωριού ή της κωμόπολης και ακολουθείτο η παρακάτω διαδικασία. Μετά το πέρας της Θείας Λειτουργίας και παρουσία του ιερέα και του δημοτικού παρέδρου, δηλαδή του εκλεγμένου εκπροσώπου της δημοτικής αρχής κάθε χωριού, ο ιερέας που τελούσε τη Θεία Λειτουργία συνέτασσε τον κατάλογο των πολιτών που είχαν ψήφο. Στη συνέχεια, ο ιερέας με το Ευαγγέλιο όρκιζε τους πολίτες με τον ακόλουθο όρκο, τον οποίο διάβαζε ο γεροντότερος της Συνέλευσης και τον επαναλάμβαναν οι πολίτες με ανυψωμένο το δεξί χέρι:

 

" 'Έφυγε" ο κλαρινίστας Παναγιώτης Λιακόπουλος-Μαυρέλιας από τη Γορτυνία

(Παλούμπα Γορτυνίας-ξωκλήσι Αγίου Παντελεήμονα με τον Παναγιώτη Λάλεζα-Φεστιβάλ ΜΑΝΑ ΓΗ 2015 του Δήμου Γορτυνίας και του Φυσιολατρικού Ομίλου "Γκούρα")

Είναι λυπηρό….
Ένα κομμάτι του λαϊκού πολιτισμού της Γορτυνίας, ειδικότερα της Ηραίας, πέρασε στην ιστορία.
Ο γλυκόλαλος ήχος του κλαρίνου του Παναγιώτη Λιακόπουλου, του γνωστού Μαυρέλια, σίγησε σήμερα(11-9-2021). Του Μαυρέλια από το Σαρακίνι Ηραίας.
Ο γνώριμος ήχος από τα παιδικά μας χρόνια, συνδεδεμένος με πολλές αναμνήσεις....
Χρόνια και χρόνια τώρα, συνόδευε τις χαρές των ανθρώπων της περιοχής! Γάμους, αρρεβώνες, πανηγύρια...
Θυμάμαι.....τον Σεπτέμβριο του 2018, στο πανηγύρι της Αράχωβας (Γενέσιον της Θεοτόκου)... όπου έπαιξε με την ορχήστρα του παρά τα 89 του χρόνια......
Με μεγάλη συγκίνηση αναφέρθηκε στο ξεκίνημα της πολύχρονης καλλιτεχνικής του πορείας που έγινε απ' αυτό το πανηγύρι το έτος 1954.
67 χρόνια λοιπόν, υπηρετώντας το λαϊκό πολιτισμό!
Αιωνία η μνήμη του
Καλό κατευόδιο